Voorkomen urineweg infecties en vroeggeboorte

Onderzoek naar het voorkomen van urineweg infecties en vroeggeboorte bij zwangere vrouwen met bacteriën in hun urine: het ASB onderzoek.


Inleiding
Vrouwen die zwanger zijn hebben vaker bacteriŽn in de urine en blaasontsteking (urineweginfecties) dan vrouwen die niet zwanger zijn. Asymptomatische bacteriurie (ASB) betekent dat er een bacterie aantoonbaar is in de urine zonder dat u daar klachten van heeft, dat betekent dat u hier niets van merkt. Asymptomatische bacteriurie kan wel een urineweginfectie veroorzaken. Vanuit de blaas kan de bacterie opstijgen naar de nieren. Hierdoor kan een nierbekkenontsteking ontstaan.
De aanwezigheid van bacteriŽn geeft meer kans op een geboorte voor 37 weken zwangerschapsduur (
vroeggeboorte) en op een baby die bij de geboorte te klein is voor de zwangerschapsduur (laag geboorte gewicht). Te vroeg geboren babyís kunnen worden opgenomen op een couveuseafdeling. Dit brengt voor alle betrokkenen veel zorgen met zich mee. Ook babyís met een te laag geboortegewicht hebben extra zorg nodig.

Voorkomen van urineweg infecties en vroeggeboorte
Behandeling met antibiotica lijkt uit eerder onderzoek de kans op urineweg infecties en de kans op vroeggeboorte te verkleinen. [1] 

Het ASB onderzoek
In Nederland wordt de urine nog niet routinematig getest op de aanwezigheid van bacteriŽn. Het ASB onderzoek kijkt of het nuttig is om alle zwangere vrouwen te onderzoeken op de aanwezigheid van bacteriŽn in de urine. Daarnaast wordt er gekeken of
nitrofurantoine (antibiotica) urineweginfecties en mogelijk vroeggeboorte kan voorkomen in zwangere vrouwen met bacteriŽn in de urine.

De resultaten
Van de 5132 vrouwen waarvan de urine werd getest zonder dat ze klachten hadden van een blaasontsteking bleek 5% bacterien in de urine te hebben (ASB). Van de vrouwen met bacterien in de urine wenste maar een klein deel mee te doen aan de behandelstudie. 40 vrouwen kregen nitrofurantoine (antibiotica), 45 vrouwen kregen een nepmedicijn en 163 vrouwen werden niet behandeld. Vrouwen met ASB hadden vaker een nierbekkenontsteking dan vrouwen zonder ASB (2.4% vs 0.6%). Echter, van alle vrouwen met een nierbekkenontsteking had maar een klein deel ASB (17%). Dus de meeste vrouwen met een nierbekkenontsteking kunnen we niet vinden door vrouwen te testen op ASB bij 20 weken. Vrouwen met ASB hadden geen verhoogd risico op vroeggeboorte. Vrouwen met ASB hadden in 5.3% een vroeggeboorte<37 weken en de vrouwen zonder ASB in 5.1%. Ook zat er geen verschil in vroeggeboorte onder de 32 weken (0.5% in vrouwen met ASB en 0.8% in vrouwen zonder ASB.

Literatuurlijst
[1] Smaill F, Vazquez JC. Antibiotics for asymptomatic bacteriuria in pregnancy. Cochrane Database Syst Rev 2007;(2):CD000490.

Meer informatie over dit onderwerp
www.studies-obsgyn.nl/ASB

Contactinformatie over dit onderwerp
Brenda Kazemier, arts-onderzoeker, AMC Amsterdam,
b.m.kazemier@amc.uva.nl