Onderzoek naar pijnstilling tijdens de bevalling.

Onderzoek naar twee vormen van pijnstilling tijdens de bevalling: remifentanil PCA (patient controlled analgesia) versus epidurale pijnstilling (de “ruggeprik”), de RAVEL studie.



Pijnbestrijding tijdens de bevalling
Pijnbestrijding tijdens de bevalling kan op verschillende manieren plaatsvinden. Tot de mogelijkheden behoren onder andere pethidine (opiaat/morfine-achtig middel) en de ruggenprik (epidurale anesthesie).
Epidurale anesthesie staat bekend als zeer effectieve pijnstiller tijdens de bevalling. Het wordt beschouwd als de meest effectieve manier van pijnstilling tijdens de baring en wordt door de Nederlandse beroepsverenigingen van gynaecologen en anesthesisten geadviseerd als eerste keus middel van pijnbestrijding tijdens de baring [1]. In Nederland is het gebruik van deze vorm van pijnstilling door barende vrouwen echter nog steeds beperkt (10%) vergeleken met andere westerse landen (40-80%), voornamelijk door het niet beschikbaar zijn door logistieke problemen. Dit terwijl het percentage vrouwen dat om pijnstilling vraagt tijdens de bevalling stijgt.

Sinds enige tijd is er een nieuw middel op de markt; remifentanil. Dit is net als pethidine een opiaat. Het verschil met pethidine is echter dat remifentanil via een pomp rechtstreeks in de bloedbaan wordt toegediend door middel van een druk op de knop van de pomp.
Deze knop wordt door de patiŽnt zelf bediend. Dit betekent dat patiŽnten het middel zelf kunnen toedienen en daarmee controle over hun pijnstilling krijgen. Deze methode wordt PCA (Patient Controlled Analgesia) genoemd. Grote voordelen van remifentanil zijn dat het snel werkt en dat de afbraaktijd (halfwaardetijd) van het middel zeer kort is ten opzichte van andere opiaten. In de literatuur zijn enkele studies gepubliceerd die aangeven dat remifentanil beter werkt dan pethidine en ook veiliger is voor het kind.
Het doel van dit onderzoek is de ruggenprik (epidurale analgesie) en deze nieuwere methode van  ijnstilling (remifentanil PCA) met elkaar te vergelijken. Uit recent onderzoek blijkt dat epidurale pijnstilling een lagere absolute pijnscore geeft dan remifentanil PCA maar dat vrouwen dezelfde pijnvermindering rapporteren [2].

De RAVEL studie
RAVEL staat voor ďRemifentanil patient controlled analgesia versus epidural analgesia in laborĒ. In dit onderzoek worden remifentanil PCA en epidurale pijnstilling met elkaar vergeleken met als voornaamste uitkomstmaten pijnvermindering en kosten effectiviteit. Ook zal gekeken worden naar patiŽnt tevredenheid, pijnscores en bijwerkingen voor moeder en kind. In totaal zullen 1136 vrouwen deelnemen aan het onderzoek, we verwachten dat van deze vrouwen de helft uiteindelijk pijnstilling wenst tijdens de bevalling.

Eventuele bijwerkingen van de toegediende medicatie
Zoals alle medicijnen hebben ook deze pijnbestrijdingsmethoden bijwerkingen. De belangrijkste bijwerkingen van Remifentanil zijn slaperigheid, misselijkheid en duizeligheid. Een andere bijwerking die kan optreden is een verlaging van het zuurstofgehalte in uw bloed, wat snel verholpen kan worden door extra zuurstoftoediening via een kapje op uw neus en mond. Of door verlaging van de toegediende dosering.
Ook bij een ruggenprik kunt u last hebben van duizeligheid en misselijkheid, tevens kan een stijging van uw lichaamstemperatuur optreden. Koorts tijdens de bevalling door de ruggeprik is niet te onderscheiden van koorts door een infectie in de baarmoeder. Indien dit gebeurd kan het zijn dat uw baby ter observatie in het ziekenhuis wordt opgenomen, gelukkig komt dit niet vaak voor.
Een andere bijwerking die kan optreden is het dalen van uw bloeddruk, die snel weer gecorrigeerd kan worden door extra vochttoediening via het slangetje in uw arm (infuus).

Wat als u deelneemt aan het onderzoek
Door middel van loting zal bepaald worden welke vorm van pijnstilling u krijgt mocht u daarom vragen tijdens de bevalling. De loting vindt plaats tijdens een van uw bezoeken aan de gynaecoloog tussen 30 en 36 weken. U weet dus al voor de bevalling welke vorm van pijnstilling u zult krijgen. Na afloop zullen de gegevens over uw bevalling en uw kind direct na de geboorte anoniem worden ingevoerd in een database. Zo zal uiteindelijk worden bekeken welke methode van inleiden van de baring effectiever en veiliger is, waarna mogelijk een advies kan worden gegeven de Nederlandse richtlijn al dan niet aan te passen.


Literatuurlijst
[1] Richtlijn Medicamenteuze pijnbehandeling tijdens de bevalling. NVOG (Nederlande vereniging voor gynaecologie en verloskunde) 2008. www.nvog.nl
[2] Volmanen P, Sarvela J, Akural EI, Raudaskoski T, Korttila K, Alahuhta S. Intravenous remifentanil vs. epidural levobupivacaine with fentanyl for pain relief in early labor: a randomised, controlled, double-blinded study. Acta Anaesthesiol Scand 2008;52:249-55

Meer informatie over dit onderwerp
RAVEL website: www.studies-obsgyn.nl/ravel

Contactinformatie over dit onderwerp
Drs LM Freeman
Arts-onderzoeker RAVEL studie
Leids Universitair Medisch Centrum, Leiden
E-mail: ravel@studies-obsgyn.nl